Fenâ

Tanım

Fenâ, insanın benlik iddiasından vazgeçerek ilahi hakikat karşısında yokluk bilincine ulaşması hâlidir.

Cümle
“Fenâ, benliğin silinmesidir.”Hallac-ı Mansur
Disiplin
Etiket
-
Etimoloji
Eş / Yakın Anlam
-
Zıt Anlam
Ebedî
İlişkili Kavramlar
Allah, Bekâ, Eschatoloji
Bağlam
  • Tasavvufta nihai dönüşüm aşamalarından biri olarak ele alınır.
Kapsam ve Sınırlar
  • Fenâ, ontolojik yok oluş anlamına gelmez.
Kullanım Örnekleri
  • Benlik iddiasının terk edilmesi
Yanlış Kullanımlar
  • Fenâyı panteist yokluk anlayışıyla özdeşleştirmek
Anlam Dönüşümü
  • Yok olma anlamından benlikten arınma kavramına dönüşmüştür.
Kavram Kökeni
  • Arapça: fanāʾ
  • Yok olma anlamı
Disiplinlere Göre Kullanım

Fenâ, benlik iddiasının çözülmesi ve kulun ilahi hakikat karşısında yokluk bilincine ulaşması hâlidir.

Fenâ, ontolojik yok oluş değil, öznenin benlik merkezli varlık tasavvurunun çözülmesi olarak ele alınır.
Filozoflar Arası Kullanım Farkı

Fenâyı, benliğin ilahi hakikat karşısında silinmesi olarak ifade etmiş ve bu anlayışı varoluşsal bir deneyim olarak yaşamıştır.

Fenâyı, varlık mertebeleri içinde benlik bilincinin aşılması olarak yorumlamış ve bekā kavramıyla birlikte ele almıştır.