Değerlendirme
Tanım
Değerlendirme, bir şeyin değerini veya anlamını belirli ölçütlere göre tartma işlemidir.
Cümle
“Değerlendirme, salt betimleme değil, ölçüt belirlemedir.”
Bağlam
- Etik ve estetik yargılarda kullanılır.
- Eleştirel düşüncenin parçasıdır.
Kapsam ve Sınırlar
- Değerlendirme öznel unsurlar içerir.
- Ölçütler tartışmaya açıktır.
Kullanım Örnekleri
- Bu eser farklı ölçütlerle değerlendirilebilir.
- Değerlendirme süreci şeffaf olmalı.
Yanlış Kullanımlar
- Değerlendirmeyi kanaatle özdeşleştirmek
- Ölçütsüz yargıyı değerlendirme sanmak
Anlam Dönüşümü
- Değer felsefesiyle sistematikleşmiştir.
Kavram Kökeni
- Türkçe: değer
- Kıymet biçme anlamı
Disiplinlere Göre Kullanım
Değerlendirme, eylem ve niyetlerin iyi–kötü ölçütleri çerçevesinde tartılması sürecidir.
Sanat eserlerinin değerinin belirlenmesinde ölçüt ve yargı sorunları üzerinden ele alınır.
Değerlendirme, betimleyici bilgi ile normatif yargı arasındaki ayrımı görünür kılar.
Filozoflar Arası Kullanım Farkı
Değerlendirmeyi, değerlerin sezgisel olarak kavranması ve hiyerarşik biçimde sıralanmasıyla ilişkilendirir.
Değerlendirmeyi, öznel eğilimlerden değil, evrensel ölçütlerden hareketle yapılan yargı olarak temellendirir.
Değerlendirmeleri, tarihsel ve kültürel güç ilişkilerinin ürünü olarak eleştirir.