Ortaçağ
Tanım
Ortaçağ, Antikçağ ile Yeniçağ arasında yer alan ve yaklaşık 5.–15. yüzyılları kapsayan tarihsel ve düşünsel dönemi ifade eder.
Cümle
Ortaçağ, aklın vahiy ile sınandığı uzun bir düşünsel dönemdir
Bağlam
- Batı tarihinde feodal yapı ve kilise merkezli düşünceyle ilişkilendirilir.
- Felsefede inanç–akıl ilişkisi temel problem alanıdır.
- İslam ve Hristiyan dünyasında farklı entelektüel biçimler almıştır.
Kapsam ve Sınırlar
- Ortaçağ’ın tek tip ve durağan bir dönem olarak sunulması.
- Farklı coğrafyalar arasındaki ayrımların ihmal edilmesi.
Kullanım Örnekleri
- Skolastik felsefe Ortaçağ düşüncesinin bir ürünüdür.
- Ortaçağ, hem dinî hem felsefi tartışmaların yoğunlaştığı bir dönemdir.
Yanlış Kullanımlar
- Her geri veya dogmatik düşünceyi Ortaçağ zihniyeti olarak nitelemek.
- Bilimsel ve felsefi üretimi yok saymak.
Anlam Dönüşümü
- Başlangıçta aşağılayıcı bir ara dönem olarak görülmüştür.
- Modern tarih yazımında özgün bir dönem olarak yeniden değerlendirilmiştir.
Kavram Kökeni
- Türkçe bir adlandırmadır
- Batı tarih yazımındaki 'Middle Ages' kavramına karşılık gelir
Disiplinlere Göre Kullanım
Ortaçağ, feodal yapı, kilise otoritesi ve dinsel kurumların belirleyici olduğu bir dönem olarak incelenir.
Ortaçağ felsefesi, inanç ile akıl arasındaki ilişkiyi sistemli biçimde tartışan düşünce geleneğidir.
Filozoflar Arası Kullanım Farkı
Aristotelesçi felsefeyi Hristiyan teolojisiyle uzlaştırarak Ortaçağ düşüncesine yön vermiştir.
İslam dünyasında Ortaçağ felsefesinin en etkili metafizik sistemlerinden birini kurmuştur.