Felsefe Sözlüğü

Tanım: Açıklama, bir olgunun nedenlerini, koşullarını veya işleyiş mekanizmasını ortaya koyma sürecidir.

Tanım: Analiz, bir bütünü oluşturan unsurları ayırarak inceleme ve anlamlandırma yöntemidir.

Tanım: Araştırma, sistemli gözlem ve inceleme yoluyla bilgi üretme sürecidir.

Tanım: Deney, belirli değişkenler kontrol edilerek yapılan sistemli sınama sürecidir.

Tanım: Didaktik, öğretmeyi amaçlayan ve açıklayıcı bir yöntemle bilgi aktarmaya odaklanan yaklaşımı ifade eder.

Tanım: Fenomenolojik yöntem, epokhe ve betimleme yoluyla bilinç deneyimlerini inceleme tekniğidir.

Tanım: Geçerlilik, öncüller doğru kabul edildiğinde sonucun zorunlu olarak çıkması durumudur.

Tanım: Gözlem, olguların doğrudan ya da araçlar yoluyla sistemli biçimde incelenmesidir.

Tanım: Güvenilirlik, bir yöntem veya bilginin tutarlı ve tekrarlandığında benzer sonuçlar üretme niteliğidir.

Tanım: Hipotez, bilimsel araştırma sürecinde test edilmek üzere ileri sürülen geçici ve sınanabilir önermedir.

Tanım: İnceleme, bir konunun ayrıntılı ve sistemli biçimde ele alınmasıdır.

Tanım: Korelasyon, iki veya daha fazla değişken arasında birlikte değişme ilişkisini ifade eden kavramdır.

Tanım: Metodoloji, araştırma ve bilgi üretiminde kullanılan yöntemlerin ilkelerini inceleyen disiplindir.

Tanım: Metot, belirli bir amaca ulaşmak için izlenen düzenli yol ve tekniktir.

Tanım: Nesnellik, bilgi üretiminde kişisel inanç ve duygulardan bağımsız olma ilkesidir.

Tanım: Nicel yöntem, ölçülebilir ve sayısal veriler üzerinden yapılan araştırma yaklaşımıdır.

Tanım: Nitel yöntem, sayısal verilerden ziyade anlam, deneyim ve yorumlara odaklanan araştırma yaklaşımıdır.

Tanım: Ölçüm, bir niceliğin belirli bir ölçü birimiyle karşılaştırılarak sayısal olarak ifade edilmesidir.

Tanım: Postulat, bir düşünce veya kuramsal sistemin işlemesi için kanıtlanmadan kabul edilen temel önermedir.

Tanım: Problem, düşünmeyi zorunlu kılan, hazır cevaplarla çözülemeyen ve sorgulama gerektiren bir durumdur.

Tanım: Sentez, farklı unsurların yeni ve bütüncül bir yapı oluşturacak şekilde birleştirilmesidir.

Tanım: Soru, bilinmeyeni açığa çıkarmak veya bilinenleri sınamak amacıyla yöneltilen düşünsel taleptir.

Tanım: Temellendirme, bir iddia veya yargının dayandığı ilkeleri ve gerekçeleri açık biçimde ortaya koyma sürecidir.

Tanım: Teori, gözlem ve deneylerden elde edilen verileri açıklayan, genelleyen ve öngörü sağlayan soyut bilimsel çerçevedir.

Tanım: Tümdengelim, genel önermelerden zorunlu tekil sonuçlar çıkaran akıl yürütme biçimidir.

Tanım: Tümevarım, tekil gözlemlerden genel sonuçlara ulaşmayı amaçlayan çıkarım biçimidir.

Tanım: Varsayım, doğruluğu henüz gösterilmemiş olmakla birlikte düşünceyi ilerletmek amacıyla kabul edilen önermedir.

Tanım: Veri, gözlem veya ölçüm yoluyla elde edilen ham bilgi parçalarıdır.

Tanım: Yanlılık, değerlendirme ve araştırmalarda taraflılık oluşturan eğilimdir.

Tanım: Yöntem, bir amaca ulaşmak veya bir problemi çözmek için izlenen sistemli yoldur.

Tanım: Yorumlama, bir metnin, olayın veya olgunun anlamını bağlamı içinde açığa çıkarma sürecidir.